Conny Janssen. Foto via Rijnmond.nlDat ons postzegeltje van een land, op dansvlak al jaren erg goed bezig is, moge inmiddels duidelijk zijn. Toch verbaas ik me erover dat zowel amateur- als professionele dansers soms weinig kennis hebben over onze danspioniers; de dansers en choreografen die zowel in binnen- als buitenland ons als dansland op de de kaart zetten. Daar wil ik verandering in brengen! Hier kon je mijn ode aan meester-choreograaf Jiří Kylián al lezen en vandaag zet ik de bijzondere én al jaren succesvolle choreografe, Conny Janssen én haar gezelschap, in het zonnetje. 

Dansen met Janssen
Rotterdam, locatietheater, live muziek, moderne dans en échte mensen. Dit zijn allemaal woorden om Conny Janssen en haar gezelschap te omschrijven. Conny Janssen, choreografe en artistiek leider van Conny Janssen Danst (zou je natuurlijk totaal niet verwachten met die naam) is een van de weinige vrouwelijke, erg succesvolle, Nederlandse choreografen van dit tijdperk. Mijn eerste kennismaking met haar werk was eigenlijk pas een paar jaren geleden, vandaar dat ik het zo belangrijk vind om haar in de schijnwerpers te zetten, want er zijn vast nog genoeg mensen die haar werk (nog) niet goed kennen.
CJD. Foto via berbera.nlPas een jaar voordat ik naar Codarts ging (waar zij overigens ook haar opleiding heeft genoten, a.k.a. we zijn collega’s, a.k.a. ga ik nu ook zo succesvol worden?) zag ik haar eerste werk en sindsdien is het best wel aan tussen ons. Vooral toen ik in 2010 Vuil & Glass zag in een bloedhete tent tijdens het Lowlands festival, kon ik niet geloven dat de combinatie van steengoede dansers, matrassen en cello-muziek zo geniaal zou uitpakken.

Conny Janssen is zeg maar de Trijntje Oosterhuis van de dans, maar dan met een aanzienlijk kleiner voorhoofd. Ik weet natuurlijk niet of dit de beste vergelijking is, maar ik zie haar simpelweg als iemand die door de jaren heen blijft vernieuwen, toegankelijk is voor velen terwijl ze kwalitatief hoog werk aflevert en toch een duidelijke, eigen stijl heeft.

Carrière
Inmiddels zou zij met een Quasimodo-stijl houding rond moeten lopen door de vele prijzen en onderscheidingen die ze voor haar werk heeft mogen ontvangen. In 2012 werd zij benoemd tot Ridder in de Orde van Oranje-Nassau, om maar even een microscopisch voorbeeld te geven. Wow. Na haar opleiding aan Codarts danste zij bij het modern/jazz dansgezelschap DJAZZEX, maar haar liefde én talent voor choreograferen zou al na een paar jaar de overhand krijgen. Haar eerste werken als choreografe werden goed ontvangen en zo werd ze steeds vaker gevraagd om stukken te maken voor dansgezelschappen en bij projecten, o.a. voor het Nationale Ballet, Introdans en Dansgroep Krisztina de Châtel. In 1992 trok ze de stoute (dans)schoenen aan en richtte ze haar eigen moderne dansgezelschap, Conny Janssen Danst, op. Inmiddels heeft zij zo’n 70 (!) stukken op haar naam staan, dus mevrouw Janssen heeft alles behalve stil gezeten. Hier twee voorbeelden van haar werk die mij aanspreken, Rebound en Meer Ruis.

It’s all about location
Janssen (hoewel ik steeds behoefte heb om Conny of nog stiekemer, Con-Con, te zeggen) laat zich in haar werk inspireren door de multiculturele stad Rotterdam, verrassende locaties, muziek en andere kunstvormen. De gemiddelde Conny Janssen Danst-fan weet inmiddels ook dat ze haar werk op de meest uiteenlopende plekken kunnen zien, variërend van de RET Tramremise tot de Van Nelle Ontwerpfabriek. Geen voorspelbare theaterervaring dus. Tot nu toe heeft niet al haar werk mij aangesproken, maar zoals ik bij How Long is Now al concludeerde was ik overduidelijk in de minderheid met mijn minder enthousiaste attitude. Standaard volle zalen en hysterische mensen in het publiek behoort tot de orde van de dag voor het gezelschap en dat is natuurlijk fantastisch. In haar dansstijl is veel aandacht voor kleine details, zoals handgebaren, gezichtsuitdrukkingen en sterk onderling contact van de dansers, maar Janssen laat vooral in duetten en (naar mijn mening) in groepsstukken haar choreografische talent zien. Haar bewegingstaal blijft duidelijk terwijl in wezen alles er omheen verandert bij elke nieuwe voorstelling. Ze speelt bij elke choreografie met kostuums, decor, belichting, bizarre locaties en qua muziek gaat ze zoveel mogelijk verschillende samenwerkingen aan. Van rockbands, tot orkesten en dj’s, ze doet het allemaal. Dat zie ik iemand als Hans van Manen (with all due respect) nog niet zo snel doen.

How Long is Now. Foto door Leo van Velzen

Corps de Individuen
Zoals ik al eerder opmerkte is de samenstelling van het gezelschap bijzonder te noemen in de Nederlandse danscultuur. Er zitten zowel jongere als ‘oudere’ dansers in de groep, hebben verschillende, gezond uitziende lijven (hoera voor het zien van vrouwelijke vormen!), maar bovenal zijn de verschillende persoonlijkheden erg goed te zien. Geen tam corps de ballet waarbij het er om gaat dat je niet opvalt en het liefst zo dun mogelijk moet zijn (inclusief de persoonlijkheid van een uitgedroogde soja-boon), maar juist het tegenovergestelde. Je krijgt er bijna een soort Spice Girls-associatie mee, zo van “wie zou jij willen zijn?” want elke danser is compleet anders. Dat geeft ook hoop voor dansers van die niet meer piepjong zijn en die niet voldoen aan het standaard dansers-lijf. Dix points voor mevrouw Janssen.
CJD. Foto via Connyjanssendanst.nl

Helemaal 2.0
Ik val erg in herhaling als ik nu weer ga mekkeren over hoe zwaar het momenteel is voor dansgezelschappen door het huidige, krenterige cultuurbeleid. Echter lijkt CJD buutvrij for life, want de voorstellingen zijn zulke successen dat ze zelfs reprises van voorstellingen kunnen doen en ook die voorstellingen zijn dan weer uitverkocht. Ik zat praktisch bil-tegen-bil met vreemdelingen toen ik een paar maanden geleden de reprise van How Long is Now zag. Behalve door de locaties en de muzikale samenwerkingen, denk ik dat de kracht van het gezelschap en van Janssen zelf is, dat de stukken erg toegankelijk zijn voor een grote doelgroep (zowel kenners als leken, van verschillende leeftijden) en ze gaat commerciële projecten niet uit de weg. Zo was Conny Janssen als gastchoreograaf werkzaam bij So You Think You Can Dance, zijn er online vele backstage filmpjes te zien, interviews met de dansers, Janssen zelf, ze werkt samen met studenten en meer. Ze is een publiek persoon en niet afstandelijk, terwijl veel andere gezelschappen en choreografen dat imago juist wel hebben. De Nucleaire Top was een tijd geleden in Den Haag en wie verzorgde de dans? CJD. Om maar even een voorbeeld te noemen. Het gezelschap is zichtbaar, zowel op een kunstzinnige als een commerciële manier en ja, dat werkt gewoon.

Dans in de zomer 
Al dat gezegd hebbende, zou je denken dat het gezelschap nu wel zo’n beetje aan het uitpuffen is van een succesvol, maar erg druk dansseizoen. Niks daarvan! Tot mijn verbazing gaan zij van 26 juni tot en met 20 juli nog even flink aan de bak met een nieuwe voorstelling, Mirror Mirror, in de Onderzeebootloods bij de Rotterdamse haven. Het Sinfonia Rotterdam neemt (live!) de muzikale begeleiding voor haar rol. Een van de weinige voorstellingen die in de zomerperiode te zien is en dit soort nieuws maakt me erg blij. Aanrader dus. Ik vind het namelijk ronduit debiel dat er op dansvlak in de zomermaanden nauwelijks iets gebeurt, terwijl juist veel mensen dan de tijd (en de behoefte hebben) om uit te gaan en te genieten van een avond dans. Zie hier beeld van een repetitie voor Mirror Mirror.

Wil je CJD in actie zien? Voor de speellijst en meer informatie, kijk hier of op de website van CJD.

Heb jij nog een choreograaf of een dansgezelschap waar ik een keer een ‘Focus op:’ artikel over moet schrijven? Zet het in de comments hieronder!

facebooktwittergoogle_pluspinterest

Laat een reactie achter